Broeder Dieleman - Gloria, ****

De banjoklanken op het openingsnummer Gloria vervullen je meteen al met een gevoel van huiselijkheid. Als daar de stem van Broeder Dieleman zich bij voegt weet je het bijna zeker: dit is de huiskamer van dé troubadour van Zeeland. En als na een wijl ook nog eens een vrouwenstem zich aandient, krijg je het lichte vermoeden dat de vrouw des huizes het ophangen van de was even heeft onderbroken om haar partij mee te zingen.

Dat van die huiskamer is waar, het album Gloria is opgenomen bij Broeder Dieleman thuis in Middelburg. Maar de zangeres is niet zijn vrouw maar Janine van Osta, die we onder andere kennen van Wolf in Loveland. Zij zingt zonder pretenties en zonder effectbejag haar partijen mee. Haar stem klinkt als de koorkerk van Middelburg: groots maar zonder versieringen. Janine komt uit Goes en vanzelfsprekend werkt ze samen met Broeder Dieleman. Zeeuwen hebben meer binding met elkaar en hun voedingsbodem van zeeklei dan de mensen uit de randstad met hun ingeklonken veengrond. Ook Adam Casey (The Boy Who Spoke Clouds) verleent zijn medewerking aan het album. Zodra je een exotisch geluid hoort dan weet je dat Adam is opgedoken in de huiskamer. Of het moet Ersha Sollgar zijn, evenens een streekgenoot en bovendien bespeler van de daf. Broeder Dieleman is de man die deze mensen samen brengt en de binding met de eigen kosmos tot kunst verheft.

De sfeer op het album is die van lucht en zee. De banjogeluiden klinken als aanspoelende golfjes, met pianoklanken als de witte kopjes daarbovenop. Het album begint met Gloria en eindigt met In excelsis Deo en alles wat daar tussen zit bevat verwijzingen naar wat de Zeeuwen voor een belangrijk deel vormt: het geloof. Maar het stoort ons randstedelijke ongelovigen voor geen meter. Want wat we horen is niet de missie van het geloof, maar die van Zeeland. Het geloof is maar een van de bouwstenen van de liedteksten, naast de directe familie en de nabije leefomgeving, zoals heel dichtbij de Zusterstraat en verderop de aalscholvers op de meerpalen. Alles wordt met liefde beschreven en bezongen en doen een waterverfschilderij ontstaan van de onbekendste provincie van Nederland. Sterker: als je de merels hoort meezingen op de weemoedige pianoklanken van In excelsis Deo krijg je vanzelf een glimp van de hemel.

Broeder Dieleman heeft met deze liedjes heel mooi de sfeer van zijn leefomgeving weten vast te leggen: de ruisende zee, de fluisterende wind en de krijsende meeuwen. Er ontstaat een beeld van een gemeenschap waarin het geloof de kapstok is voor de alledaagse dingen. Hij zoekt de onderwerpen dichtbij zichzelf en maakt liedjes over zijn dochtertjes en zijn woonstraat. Aalscholvers en kraaien maken het verhaal compleet. Zo af en toe komt Janine even binnen om een partijtje mee te zingen, de wasknijpers nog in de handen. De piano zorgt voor een melancholische sfeer en een enkele dissonant accentueert het beeld.

Gloria is zonder twijfel het meest sfeervolle album van 2014.